جوابگوى هر عصرى باشد . سنت نبوى نيز بر گرفته از قرآن و وحى آسمانى است وعلمى است كه به علم بى پايان الهى منتهى مىشود كه آن هم حد ومرزى ندارد . همچنين علوم پ ? شوايان معصوم عليه السلام كه از مصباح پرفروغ علم پيامبر صلى الله عليه وآله روشنايى مى گيرد ، نيز همين حكم را دارد و در حد ومرز خاصى متوقف نمى شود . ونيز واضح است كه دليل عقل هرگز متوقف نمى گردد و با پيوستن عقول به يكديگر وتلاحق افكار دانشمندان وعلما ، عصرا بعد عصر ، وجيلا بعد جيل ، امواج خروشانى به وجود مى آيد كه جواهرات گرانبهايى از خود بيروت مى افكند . افزون بر اين تشنگى روزافزون به فرهنگ هاى الهى كه از سرخوردگى انسان عصر ما از تمدن مادى ، با آن همه آشفتگى ونقاط ضعف حاصل شده نيز به اين امر كمك مىكند ودانش پژوهان دينى را به تعمق بيشتر وا مى دارد . * * * نقش سازندهء مسائل مستحدثه در گسترش فقه اسلامى : از يك سو ما معتقديم اسلام مخصوص " عصر وزمان معين " و " قوم خاص " و " مكان محدودى " نيست بلكه تمام پهنهء زمان ومكان ، قلمرو اسلام است . و از ديگر سو ، هر روز موضوع تازه اى در زندگى انسانها پيدا مىشود كه حكم تازه اى را مى طلبد و بايد فقه اسلامى جوابگوى آن باشد . اين امر پديدهء مباركى است كه فقيهان اسلام را هر روز وادار به غور ومطالعهء بيشتر ودقيق تر و عميق تر در مبانى فقهى واصول وفروع احكام وقواعد فقهيه مىكند و مسائل تازه اى براى آنان كشف مىشود . به همين دليل امروز شاهد وناظر كتابها ومقالات فراوانى هستيم كه در پهنهء مسائل مستحدثه به وجود آمده است . تخصصى شدن ابواب فقه : گسترش فقه اسلامى - همانند گسترش ساير علوم - فكر تخصصى شدن را به وجود آورده است .